Geen goede wifi, niet weten welke Netflix of Disney+ film je wil kijken of welke outfit je moet kiezen voor een feestje, een Bitcoin daling van 30 procent, de Starbucks die helaas niet meer je favoriete Caramel Ribbon Crunch Frappuccino heeft, maar wel nog de Mocha Cookie Crumble Frappuccino waar je eigenlijk minder zin in hebt… Er wordt gezegd dat Nederlanders, net als mensen uit andere welvarende, veelal westerse landen, louter luxeproblemen ervaren. Voor mij ligt dat iets genuanceerder, want je kunt niet alle bewoners over één kam scheren als een aandeel van 540.000 Nederlanders¹ of 1 op de 5 kinderen in de top 40 rijkste landen in armoede leeft.² Toch zijn velen van ons vaak niet tevreden met wat we hebben, terwijl miljarden anderen er een moord voor zouden doen. Wat is voor ons dan nog essentieel om te hebben voor een goed leven? Technologie en internet zijn niet altijd en overal aanwezig, maar datzelfde geldt bijvoorbeeld ook voor schoon drinkwater, voldoende eten, vrede, familie, vrienden, een dak boven je hoofd of een goede gezondheid. Massale consumptie, trends en hebberigheid hebben deze prioriteiten onrechtvaardig verwaarloosd en vanzelfsprekend doen lijken. 

Wie gaat er tegenwoordig nou niet uit van een acceptabele woning met drinkwater-, elektriciteit- en sanitaire voorzieningen in de buurt van een supermarkt, winkelstraat of zelfs een winkelcentrum met een paar leuke uitgaansgelegenheden? En uiteraard, je wordt toch gewoon opgevoed door ouders die eten, drinken, hobby’s en school kunnen betalen en je ongelofelijk liefhebben? Onderwijs is ook echt verschrikkelijk, een waste of time, met al die vervelende roosters, toetsen en docenten, wat hebben we daar toch aan? Je zou bijna kunnen zeggen dat je jaloers wordt op de jongeren in arme landen die nauwelijks naar school gaan. Ja, dat heb ik heel soms wel even zo ervaren. Natuurlijk heeft de top van welvarende landen ook serieuze problemen met bijvoorbeeld het milieu, klimaat, migratie, de onderwijssystemen, stabiele internationale relaties en het menselijke en dierlijke welzijn. Maar vergelijk dit eens met dilemma’s waar ontwikkelingslanden mee kampen. In de sub-Sahara leeft 37 procent van alle inwoners in extreme armoede,³ in Zuid-Azië krijgen 64 miljoen kinderen te maken met ernstige voedselarmoede,⁴ Gaza heeft dagelijks 250 slachtoffers,⁵ Noord-Afrika verkeert zich jarenlang in een chaos van extreem geweld ⁶ en drugsbendes en het gebrek aan mensenrechten houden Zuid-Amerikaanse volkeren in hun greep.⁷

We worden al jaren doodgegooid met dit soort informatie. Waarom zijn we dan vaak toch niet helemaal vergenoegd met onze dagelijkse bedrijvigheid? Hoewel uit een enquête van het CBS in 2023 bleek dat 84,2 procent van de Nederlanders tevreden waren met hun leven,⁸ hoor ik zelf nog altijd mensen klagen over de kleinste dingen. Een maaltijd is niet gaar genoeg, het regent te veel, een T-shirt matcht niet met je nieuwe broek, er is geen verbinding, de zon schijnt teveel, een onvoldoende voor je wiskundetoets, dit is een stomme schoolexcursie, er zijn geen leuke verjaardagskaarten te vinden in de winkelstraat, in plaats van met de auto gebracht te worden moet je helemaal 500 meter lopen, je krijgt niet de Vanilla Almond eiwitpoeder maar de gewone vanille variant binnen, er is hier niks te doen, het is te druk, te saai, er zijn te veel natuur en insecten, bewegen is stom, deze groente lust je niet, je pakket is te laat binnengekomen… Wat is er eigenlijk een keer wel goed?

Er valt volgens ons dus altijd wel ergens over te klagen. Ik doe het zelf ook weleens en wat erger ik me daar toch rot aan! We kunnen ons geen leven voorstellen zonder alle luxe waarvan we mogen genieten. Wat als je op een dag ziek wordt en niet meer in staat bent om uit bed te komen? Of dat je opeens je baan en inkomen kwijtraakt en geen woonplek meer kan betalen? Wat als je een van je dierbaren verliest waar je aanvankelijk nog toekomstige plannen mee had? Wat als er bommen op je huis vallen en er militaire dienstplicht komt? Wat als er op een gegeven moment geen vogels meer rondvliegen, het alleen nog maar pijpenstelen kan regenen, of de drinkwatervoorraad opraakt door langdurige droogte? Wat als we ons minder om de kleine, onbenullige kwesties bekommeren en beter kunnen onthouden waar het nou echt om draait? 

We willen steeds meer en worden gestimuleerd om te blijven consumeren en produceren, om te blijven willen en verwachten. Wie veel macht heeft, wil nog meer macht. Wie van geld en luxe geniet, wil nog meer geld en luxe bezitten. Wie mooi is, wil zichzelf nog mooier zien. Chronische ontevredenheid is een pandemie die zelfs de rijkste en machtigste personen besmet. Een cursus Hoe train ik mijn dankbaarheid? zou hierbij ontzettend van pas komen, maar het is aan ons om bereid te zijn daaraan mee te doen, om het leven iets minder voor lief te nemen en te denken: ‘Regen, wat fantastisch, dan hoef ik de planten geen water meer te geven!’

¹ Armoede Fonds. (2024). Armoede in Nederland. https://www.armoedefonds.nl/armoede/armoede-in-nederland/#:~:text=In%20Nederland%20hebben%201%2C7,Nibud%20en%20SCP%20oktober%202024. 

² UNRIC. (2023). ‘In de 40 rijkste landen ter wereld leeft 1 op de 5 kinderen in armoede’. https://unric.org/nl/kinderarmoede-rijkste-landen-1-op-5/#:~:text=UN%20Sales%20Publications-,In%20de%2040%20rijkste%20landen%20ter%20wereld,op%205%20kinderen%20in%20armoede&text=Eind%202021%20leefden%20meer%20dan,UNICEF%2C%20de%20VN%2Dkinderrechtenorganisatie. 

³ Van Teutem, S. (2024). ‘Armoede de wereld uit? Dan moeten overheden méér doen, niet minder’. De Correspondent. https://decorrespondent.nl/15420/armoede-de-wereld-uit-dan-moeten-overheden-meer-doen-niet-minder/957f8187-dd44-02e0-1d96-c7aa659d993b 

⁴ NOS. (2024). ‘Unicef: ‘Kwart jonge kinderen wereldwijd kampt met ernstige voedselarmoede’. https://nos.nl/artikel/2523421-unicef-kwart-jonge-kinderen-wereldwijd-kampt-met-ernstige-voedselarmoede 

⁵ OXFAM Novib. (2024). ‘Dagelijkse sterftecijfer Gaza hoogste van alle conflicten in de 21ste eeuw’. https://www.oxfamnovib.nl/persberichten/dagelijkse-sterftecijfer-gaza-hoogste-van-alle-conflicten-in-de-21ste-eeuw#:~:text=Het%20Isra%C3%ABlisch%20leger%20doodt%20sinds,op%20een%20dag%20zoveel%20mensen

⁶ Rode Kruis. (2025). ‘De 7 crises die de wereld niet kan negeren in 2025’. https://www.rodekruis.nl/nieuwsbericht/de-7-crises-die-de-wereld-niet-kan-negeren-in-2023/ 

⁷ Van Hout, A. (2022). ‘Drugs: dé bron van hoge moordcijfers in Latijns-Amerikaanse steden’. Geografie.nl https://geografie.nl/artikel/drugs-d%C3%A9-bron-van-hoge-moordcijfers-in-latijns-amerikaanse-steden 

⁸ CBS. (2024). Verdeling: Subjectief welzijn. https://www.cbs.nl/nl-nl/visualisaties/monitor-brede-welvaart-en-de-sustainable-development-goals/verdeling/verdeling-subjectief-welzijn